Proces za śledztwo

Za odkrycie pęknięcia we wraku „Estonii” Henrik Evertsson zdobył najważniejszą nagrodę szwedzkiego świata mediów. I trafił na ławę oskarżonych

Fantastycznie! Dziękuję bardzo” – tak zareagował Henrik Evertsson, gdy w listopadzie 2020 roku podczas łączenia przez internet dowiedział się o otrzymaniu szwedzkiej Wielkiej Nagrody Dziennikarskiej w kategorii Odkrycie Roku za film dokumentalny „Estonia – katastrofa na morzu”. Reżyser, goszcząc później na skromnej z powodu obostrzeń koronawirusowych gali, przyznał, że „niezbyt często zdarza się być w tym zawodzie nagradzanym”.

Prestiżową nagrodę, bukiet kwiatów, dyplom i 100 tys. koron corocznie od 1966 roku funduje koncern medialny Bonnier. Jej laureatami są też m.in. Matilda Gusta- vsson z dziennika „Dagens Nyheter” – za ujawnienie molestowania w komitecie noblowskim Akademii Szwedzkiej, i Maciej Zaremba, szwedzko-polski reportażysta z tej samej gazety – za cykl esejów m.in. o polskim hydrauliku.

Uzasadnienie werdyktu jury dla Evertssona brzmiało: „Złamał zakaz nurkowania i znalazł dziurę, która zmusiła trzy rządy do zejścia na dno owianej tajemnicą »Estonii«”.

Dwa miesiące później szwedzki rząd ogłosił, że rozpoczyna prace nad zmianą ustawodawstwa, by umożliwić przeprowadzenie eksperckich nurkowań nad cmentarzyskiem, za które w 1995 roku władze Szwecji, Estonii oraz Finlandii uznały wrak promu „Estonia”.

Największa powojenna tragedia na Bałtyku, do której doszło w nocy z 27 na 28 września 1994 roku u wybrzeży fińskiej wyspy Utö, pochłonęła 852 ofiary. Wśród nich najwięcej było obywateli szwedzkich – 501. Ocalało jedynie 137 osób.

– Nie zniesiemy prawa uznającego wrak „Estonii” za zbiorową mogiłę, ale przyjrzymy się, jak zmienić przepisy, aby umożliwić badanie wraku – proponował szwedzki minister spraw wewnętrznych Mikael Damberg.

Wykluczył jednak możliwość wydobycia spoczywających na dnie Bałtyku szczątków ofiar, o co od lat wnioskują ich bliscy.

Daniel Zyśk, Sztokholm

Aby przeczytać cały artykuł:

Zapisz się na nasz newsletter i bądź na bieżąco z najświeższymi informacjami ze świata mediów i reklamy. Pressletter