Pracownicy Czeskiego Radia i Telewizji na dziś zapowiadają strajk ostrzegawczy

Na wtorek 3 listopada pracownicy Czeskiej Telewizji i Czeskiego Radia zaplanowali strajk ostrzegawczy przeciwko politycznym naciskom władz na media poprzez mechanizmy finansowania. Wsparcia udzieliło im ponad 30 organizacji dziennikarskich.

Europejska Federacja Dziennikarzy (EFJ) oraz Międzynarodowa Federacja Dziennikarzy (IFJ) opublikowały wspólne oświadczenie, do którego przyłączyły się inne międzynarodowe i krajowe związki zrzeszające pracowników mediów. Wśród sygnatariuszy znaleźli się m.in. Reporterzy bez Granic oraz Europejska Unia Nadawców (EBU).

Przestrzeń dla wywierania nacisków politycznych

Czeski Związek Dziennikarzy również wyraził pełną solidarność z pracownikami przygotowującymi się do strajku argumentując, że proponowane zmiany zagrażają niezależności redakcyjnej oraz stabilności finansowej nadawców.

Czytaj też: Media na świecie szeroko relacjonują kryzys wokół Trybunału Konstytucyjnego

We wspólnym oświadczeniu organizacje skrytykowały projekt ustawy, który zakłada zniesienie obowiązkowych opłat abonamentowych na rzecz telewizji i radia oraz zastąpienie ich bezpośrednim finansowaniem z budżetu państwa.

Sygnatariusze stwierdzili, że proponowany model finansowania – w połączeniu z jego ograniczeniem o ok. 15 proc. – stworzy przestrzeń dla wywierania nacisków politycznych. Wskazali przy tym na wymogi Europejskiego aktu o wolności mediów (European Media Freedom Act) zakładających zapewnienie mediom publicznym odpowiedniego, stabilnego i przewidywalnego finansowania. Argumentowali, że niezależność redakcyjna może zostać osłabiona przez presję finansową i niepewność – nawet bez jawnej cenzury czy bezpośrednich wytycznych politycznych.

Magdalena Sodomková, wiceprzewodnicząca Czeskiego Związku Dziennikarzy, przekazała, że dziennikarze z zagranicy publikują zdjęcia zegarów wskazujących godzinę 4.36 – tę, w której strona rządowa przeprowadziła głosowanie na temat projektu ustawy w nocy z 24 na 25 października.

Rząd Babiša odrzuca zarzuty

Inicjatywa pracownicza "Veřejnoprávně" zorganizowała wtorkowy strajk w odpowiedzi na przyspieszone prace parlamentarne. Poprzedni strajk ostrzegawczy miał miejsce 22 czerwca.

Czytaj też: Reporterzy bez Granic: Trump na liście osób zagrażających wolności prasy

Zgodnie z projektem ustawy, dwaj nadawcy publiczni otrzymaliby łącznie o ok. 1,4 mld koron mniej, niż przewidywano w ramach wpływów z abonamentu na bieżący rok. Dyrektor generalny Czeskiej Telewizji, Hynek Chudárek, ostrzegł, że ograniczenie finansowania wymusi cięcia w usługach publicznych.

Rząd odrzuca zarzuty, jakoby jego plany miały podważyć niezależność mediów. Premier Andrej Babiš argumentuje, że ustawowo zagwarantowane finansowanie zapewni większą stabilność. W sobotę przedstawił jednak zarys ewentualnego nowego rozwiązania, zakładającego dobrowolne opłaty oraz gwarantowane finansowanie, które nie pochodziłoby bezpośrednio z budżetu państwa. Nie wyjaśnił przy tym, na jakich zasadach miałby funkcjonować taki mechanizm.

Zapowiedział również, że zmiany nie wejdą w życie w styczniu 2027 roku i obiecał otwartą dyskusję, gdy projekt ustawy trafi w styczniu do drugiego czytania.

Czytaj też: Nowy "Press": Marek Zając, Grzegorz Jankilewicz, wpadka 30-lecia i losy TVN

(MAC, 03.11.2026)